Babette uit de VS: ‘I don’t see color’ is ook niet de oplossing.’

Babette Dunkelgrün - VS

3 juli 2020

Ik woon in het Amerika van Trump. Hiervoor woonde ik al eerder vijf jaar in de buurt van San Francisco. Ik woon in een land waarin ik ervaar wat het betekent om radicaler te worden. Met behulp van mijn twee paspoorten, en woon- en werkervaring aan beide kanten van de oceaan, lijk ik steeds beter in staat om een duidelijke mening te hebben over maatschappelijke thema’s zoals racisme en discriminatie.

Zelfs binnen de Verenigde Staten wordt de westkust vaak aangehaald als plek die je softer kan maken. En al kwam ik uit een uitgesproken cultuur (Dutch direct noemen mijn vrienden ons hier) vanaf de eerste dag beviel mij die zachte gevoeligheid. Zelfs voordat de wereld in deze mondiale crisis terecht kwam, merkte ik een verschil tussen maatschappelijke vraagstukken thuis en hier.

Verschillende perspectieven

Vanochtend zette ik koffie en bekeek vervolgens de digitale voorpagina van het NRC in mijn poging op de hoogte te blijven van wat er in mijn thuisland speelt. Coronavirus, moord op George Floyd en daaropvolgende protesten, het nieuws is wereldwijd. Ik probeer bij te houden in welke mate onze individuele reacties op dezelfde kwesties het gevolg zijn van de locatie waar we wonen en werken.

Terwijl Nederland in rep en roer was over het behouden of verwerpen van de divi bokaal van de NOS (iets wat hier niet eens meer zou mogen bestaan) ontstond rond dezelfde periode bijvoorbeeld in de VS een discussie over een blanke columniste in de New York Times die met een paar ongevoelige zinnen vrouwelijke minderheden in haar vak kleineerde. Binnen een week verdween haar vaste column. Die sensitiviteit en daadkracht spraken me aan.

Te politiek correct?

Intussen lees ik de voorpagina: “Identiteit, ik kan het woord niet meer horen.” Aylin Bilic maakt in haar recente column in het NRC ‘het argument dat identiteitspolitiek (het bedrijven van politiek vanuit de sociale identiteit van een bepaalde groep en de door deze groep gedeelde ervaring van maatschappelijk onrecht red.) ons te voorzichtig of te weinig effectief maken in de zoektocht naar een gelijkwaardige samenleving. Helaas maakt ze mijns inziens in haar argument een aantal onverholen denkfouten.

Ten eerste (en dit is voor de context belangrijk) geeft Bilic nergens aan zich bewust te zijn van haar eigen privilege. Weliswaar wordt haar dochter op school aangesproken over gebrek aan halal in haar voedingskeuzes, maar de columniste laat hierbij weg dat haar achtergrond (en daarmee de reacties die zij krijgt van degenen in haar gemeenschap) totaal verschilt van iemand met een donkerdere huid. Zo vond ik het op bepaalde gelegenheden tijdens mijn jeugd ook niet fijn wanneer iemand anders bepaalde of ik als jood wel een ham-kaas tosti mocht. Maar dit tijdelijke ongemak is niet te vergelijken met iemand die donker is en dus niet het privilege van Bilic deelt om als white-passing persoon door het leven te gaan.

Wat maakt het uit waar je vandaan komt?

Ook het idee dat we pas echt gelijkwaardig zijn zodra we aan witte mensen gaan vragen waar ze vandaan komen, is mijns inziens volstrekt belachelijk. Blanken zijn in de Westerse wereld immers in de meerderheid. Zelfs de vraag “Waar kom je vandaan?” kan zo door minderheden als intolerant worden ervaren.

Mijn oudere zus, die van jongs af aan overal wel eens de vraag kreeg of ze Marokkaanse was, vond het bijvoorbeeld heel vermoeiend om uit te moeten leggen wie ze was: Joods, geboren in de omgeving van Den Haag. Wat maakt het uit? En daarbij, waar bemoeien mensen zich toch mee?

Bovendien leven we in een tijd waarin tolerantie niet langer bij een idee blijft…

Identiteitspolitiek of niet?

We bespreken de onderwerpen vanuit elke invalshoek en wereldwijd hebben we het daarbij over beleidsveranderingen die ons mensen de kans geven op gelijkwaardige mogelijkheden. Nu kan je, zoals Bilic doet, wijzen naar de risico’s of zelfs nadelen van identity politics, en die zullen er zeker zijn. Maar I don’t see color is nou ook niet een oplossing. Sterker nog op die manier loop je het risico de meest kwetsbare mensen om je heen blijvend ongezien, ongehoord en ongeaccepteerd door het leven moeten gaan. Ik ken een president die daarmee tevreden zou zijn…

WIL JE REAGEREN OP DIT ARTIKEL? STUUR DAN EEN MAILTJE NAAR REDACTIE@DEWERELDWIJVEN.COM

Over dit Wereldwijf: Babette Dunkelgrün - VS

Babette Dunkelgrün - VS
Hi, ik ben Babette, een tweetalige journalist, schrijver en redacteur. Mijn stukken zijn verschenen in Womanly Magazine, Elephant Journal, Het Parool en NRC Next. Ik woonde in Den Haag, Utrecht en Amsterdam, voordat ik verhuisde naar San Francisco.