Ben ik nog wel zorgeloos op avontuur in de VS?

Afgelopen vijftien jaar woonden wij in Duitsland, Polen en Amerika. Drie westerse landen waar het leven goed is en je je geen zorgen hoeft te maken of er enge of rare dingen gebeuren. Alhoewel…

Het zijn bepaald geen landen als Myanmar, Nigeria of Venezuela. Wij hebben ons nooit zorgen hoeven maken over onze burgerrechten. Hebben altijd vrijuit kunnen spreken en zijn nergens in beperkt geweest. Konden gaan en staan waar en wanneer we dat wilden. Eigenlijk genieten we vooral van al het moois en leuks dat dit buitenland avontuur ons tot dusver heeft gebracht. 

Trias Politica

Eén jaar woonden we in voormalig oostblokland Polen, inmiddels zes jaar geleden. Daar ondervonden we voor het eerst hoe een land opschoof naar radicaal rechts. Verworvenheden waar jarenlang voor geknokt was, werden ingeperkt. De rechterlijke onafhankelijkheid werd steeds minder gewaarborgd en de regering, in handen van één populistische rechtse partij, kreeg het uiteindelijk overal voor het zeggen. Akelige ontwikkeling. 

Tijd om ons daar zorgen over te maken kregen we niet want we verhuisden terug naar Amerika waar we al eerder jaren met veel plezier hadden gewoond. In tegenstelling tot Polen is Amerika een echte democratie met trias politica. Waar de Democraten en Republikeinen elkaar met de nodige regelmaat de tent uitvechten maar elkaar uiteindelijk wel in evenwicht houden. Maar vijf jaar later is ook hier veel veranderd. 

Rechts extremisme in mijn achtertuin

Mijn gevoel is ook veranderd. Wat kon er nou in vredesnaam mis gaan in the land of the free and the home of the brave? Sinds afgelopen januari blijkt dat het wel degelijk fout kan gaan. Het greep me erg aan om rechts extremisten bezig te zien op het capitool in Washington DC. Maar het was nog steeds een beetje de ver-van-mijn-bed show. Dat veranderde een week later toen ik de hond uitliet in onze buurt. 

Op een oprit stond een auto stationair te draaien terwijl de garagedeur open stond. Om een of andere reden keek ik die garage in. Daar zag ik een soort Amerikaanse vlag tegen een van de muren gespannen met een grote professioneel uitziende camera op tri-pod ervoor. Direct kreeg ik een unheimisch gevoel. Na thuiskomst zocht ik uit om wat voor een vlag het precies ging. Het bleek de vlag van de extreem rechtse militie de Three Percenters te zijn. 

Die vlag en camera waren duidelijk niet zo opgesteld om stof te vangen. Niks ver-van-mijn-bed show want het gebeurde gewoon in onze achtertuin. En waarom ook niet? Al is het rechts extremisme niet direct zichtbaar, dat wil niet zeggen dat het er niet is. Inmiddels is het maart en moet het bestormde regeringsgebouw nog altijd streng beveiligd worden vanwege voortdurende bedreigingen uit extreem rechtse hoek. Waar gaat dit heen?

Bewaken van de democratie

Ik maak mij er zorgen over. De afgelopen maanden waande ik me soms meer in een autocratie dan een democratie. Al heeft een radicaal rechtse president plaats gemaakt voor een meer gematigde, het extreem rechtse gedachtegoed kan nog steeds aan populariteit winnen. Wie of wat zal dit gaan stoppen? Het is best mogelijk om een opmars van extremisme een halt toe te roepen. Dat bewijst Duitsland een land waar we ook vier jaar hebben gewoond. 

Duitsland weet natuurlijk als geen ander hoe gruwelijk het af kan lopen als extremen de macht krijgen. Momenteel probeert de Duitse veiligheidsdienst de grootste oppositiepartij AfD te voorzien van het label ‘verdacht rechts-extremistisch’. Het was bijna gelukt maar de rechtbank stak er vooralsnog en stokje voor. De veiligheidsdienst had namelijk niet volgens het boekje gewerkt maar het lijkt een kwestie van tijd.

Radicaal rechts is al jaren niet meer weg te denken. Extreem rechts, dat nog een paar gewelddadige stappen verder gaat, probeert een voet tussen de deur te krijgen. En dat gebeurt helaas niet alleen in Polen, Duitsland of Amerika.

“Wat belangrijk is, is niet alleen om de overwinning van de democratie te behalen, maar om de democratie te behouden” 

Nelson Mandela

Over dit Wereldwijf: Ingeborg Hofman - VS

Ingeborg Hofman - VS
Hi there, mijn naam is Ing(eborg) Hofman. Momenteel woon ik in de buurt van Miami in Amerika. Mijn man werkt vanuit NYC, onze dochter studeert in Maastricht en onze zoon zal over niet al te lange tijd gaan studeren ergens in Amerika. En ik? Ik probeer tussen alle verhuizingen door, gemiddeld elke twee jaar, een beetje te genieten van en te schrijven over dit (te) gekke land!