Met bio-identieke hormoontherapie de menopauze te lijf

Ing Hofman _portret WP

De afgelopen maanden heb ik weinig geschreven voor de Wereldwijven. Ik had niet veel tijd maar eerlijk gezegd ook helemaal geen puf en daarbij was de inspiratie ver te zoeken. Ik dacht dat de verhuizing naar Zwitserland me wel weer energie zou geven maar dat was niet zo. Ja, even in het begin maar al snel kakte het weer in. Mijn spieren en gewrichten begonnen ook nog eens meer te protesteren en als ik in de spiegel keek zag de huid van mijn gezicht er onderhand uit als dat van een verrimpeld appeltje. Ik leek wel een oud wijf… 

Tot ongeveer een jaar geleden dacht ik dat de overgang mij over zou slaan en stond hormoontherapie ver van mijn bed. Maar terugkijkend waren er al lang tekenen aan de wand dat dit niet zou gebeuren. Ik had allerlei meer en minder serieuze klachten waartussen geen verband leek te bestaan.

Vlieg op met die opvliegers!

De lijst was in de loop van de jaren behoorlijk gegroeid maar opvliegers zaten er nog niet tussen. Tot een jaar geleden. Eerst kreeg ik ze af en toe maar al gauw stond er geen limiet meer op. Er was geen ontsnappen aan, ik zat hartstikke in de overgang! En ik ben niet alleen, want recentelijk zijn veel BN’ers in het nieuws gekomen omdat ze vertelden over hun ervaringen met de overgang. De reacties daarop zijn divers. Van ‘wat een overdreven gedoe, het hoort er nou eenmaal bij’ tot dankbaarheid vanwege de her- en erkenning van de vaak lastig te plaatsen klachten en pijn.

Ik sloot me op Facebook aan bij een pagina waar vrouwen in de overgang ervaringen delen. Daar werd regelmatig gesproken over ‘bio-identieke hormoonsubstitutie’. Ik had geen idee wat dat inhield maar had er wel een vooringenomen mening over: hormonen vergroten je kans op kanker dus niks voor mij. Ik paste liever mijn levensstijl aan en begon hoopvol met plantaardige pillen om mijn klachten te verminderden. 

Na een paar maanden was ik een illusie armer want er was totaal geen verbetering. Ik wilde mijn leven terug maar hoe? Met de nodige scepsis meldde ik me toch maar aan bij de Facebook pagina ‘Menopauze – overgang: bio-identieke hormoonsubstitutie’.  Als zoveel vrouwen zeggen baat te hebben bij hormonen, zou het dan misschien ook iets zijn voor mij? Op genoemde Facebook pagina is ongelofelijk veel leesvoer te vinden over hormoonsubstitutie therapie (HST) maar het is geen makkelijke materie. Je moet er wel ‘even’ voor gaan zitten om alles tot je te nemen en te zien of het je past. 

(Onterechte) twijfels over hormoontherapie

Al lezend werd me duidelijk dat artsen wereldwijd verschillend denken over hormoonsubstitutie therapie (HST). In Nederland en België zijn ze vaak terughoudend vanwege gebrek aan kennis op dit gebied en die zogenaamde vergrote kans op kanker. Maar de kans op kanker door het nemen van bio-identieke hormonen blijkt er niet te zijn in tegenstelling tot wat men jaren terug aan nam. Jammer genoeg zijn lang niet alle artsen daarvan op de hoogte. In landen als Amerika en Groot Brittanië wordt veel eerder overgegaan tot hormoontherapie. En in Griekenland zijn bio-identieke hormonen blijkbaar zonder recept bij de apotheek verkrijgbaar. 

Een vrouw verliest oestrogeen, progesteron en de helft van haar testosteron in de overgang. Het is dus helemaal niet raar dat een vrouwenlichaam zonder deze drie eierstokhormonen in veel gevallen niet meer lekker functioneert. Dus waarom zou je die tekorten dan niet aanvullen? Als je schildklier niet goed functioneert, wordt het tekort zonder morren aangevuld. Hetzelfde geldt als je alvleesklier geen insuline meer aanmaakt. Meer en meer raakte ik overtuigd van het nut van HST. 

De complexe wereld van hormonen

Alleen al het hormoon oestrogeen heeft een paar honderd (!) functies en het is niet meer dan logisch dat je, als deze levels niet meer voldoende zijn, je problemen op allerlei gebied kunt krijgen. Eenmaal beter thuis in de hormonenwereld leerde ik dat er een onderscheid is tussen synthetische en bio-identieke hormonen. Bio-identieke hormonen hebben dezelfde chemische samenstelling als de hormonen die door het lichaam zelf worden gemaakt. Er is niet meer kans op kanker indien je bio-identieke hormonen neemt en er wordt over het algemeen veel beter op gereageerd. 

Hormoontherapie is niet compleet zonder progesteron. Oestrogeen maakt de baarmoederwand dik wat tot baarmoederkanker kan leiden. Progesteron zorgt er onder andere voor dat dit tegengegaan wordt. Yin en yang zeg maar. Na de geboorte van de kinderen heb ik voor een Mirena spiraal gekozen voor anticonceptie. Tijdens de menopauze zorgt deze Mirena ervoor dat mijn baarmoederwand dun genoeg blijft. Ik laat dat spiraal, met synthetisch progesteron, voorlopig zitten al heeft dat helaas niet de extra voordelen die bio-identiek progesteron wel biedt zoals meer kalmte en een betere nachtrust.

Persoonlijke afstemming van hormoontherapie is cruciaal

Na weken van veel lezen, was ik om en had het volste vertrouwen gekregen in HST. Ik wilde ook bio-identieke hormonen! Ik schreef al mijn menopauze klachten en argumenten vóór HST op papier om zo goed mogelijk beslagen ten ijs te komen bij mijn  gynaecoloog hier in Zwitserland. Helaas was er een ‘maar’… In verband met mijn hersentumor (goedaardig meningeoom) mag ik niet zomaar extra progesteron nemen en vanwege die zelfde tumor heb ik ook nog eens een verhoogde kans op borstkanker. 

Reden genoeg om contact op te nemen met mijn oncoloog die tegenwoordig net als ik in Zwitserland woont. Je kunt nog zoveel willen maar als je specifieke gezondheid niet samengaat met hormoontherapie zul je naar alternatieven moeten zoeken. Wat was ik blij en opgelucht toen de oncoloog mij akkoord gaf om met HST te beginnen! Maar wel onder bepaalde voorwaarden. 

Gewapend met een A4t-tje vol aantekeningen ging ik naar de vrouwenarts. Nadat ze mijn verhaal had aangehoord zei ze: “Jij gaat aan de hormoontherapie want je leven wordt door de overgangsklachten te veel ontwricht. Je hoofd en borsten gaan we gewoon één maal per jaar laten controleren”. En daarmee was de kous af, mijn situatie was helder en ik hoefde niets te doen om haar te overtuigen. Een paar minuten later stond ik met mijn flacon oestrogeen gel weer buiten. Ik kon wel janken van geluk!

Effecten van hormoontherapie op korte en lange termijn

Natuurlijk hoop ik dat mijn menopauze klachten door HST snel zullen verminderen. Al zou dat niet zo zijn dan ga ik er nog mee door want op de lange termijn valt er ook genoeg te winnen. Veel ouderdomsklachten en -ziekten komen voort uit het gebrek aan hormonen. Op het moment dat er weer evenwicht is in de hormonen, in combinatie met een gezonde levensstijl, heeft dat gunstige effecten op onder andere hart- en vaatziekten, dementie en osteoporose. Dat wil ik wel!

Ik ben nog maar net begonnen met het dagelijks aanbrengen van oestrogeen gel maar voel toch al verbetering. De opvliegers zijn minder in aantal en ik heb het gevoel alsof die vreselijke grauwsluier van me afgehaald wordt. Ik heb meer energie en ik begin me zowaar weer lekker in mijn vel te voelen. Het schijnt een persoonlijke zoektocht te zijn naar het fine-tunen van de hormonen maar dat zie ik met vertrouwen tegemoet. Het vooruitzicht dat mijn botten, spieren, huid, vaten, gemoed en nog veel meer er wel bij varen zodra ik goed afgesteld ben, geeft mij de kracht om er helemaal voor te gaan. 

En dat levert hopelijk ook weer energie op om weer vaker voor de Wereldwijven te gaan schrijven! 

Over dit Wereldwijf: Ingeborg Hofman - Zwitserland

Grüezi! Ik ben Ing(eborg) en verruilde in de zomer van 2022 de wuivende palmen van Florida voor de groene Alpenweides van centraal Zwitserland. Ik heb ondertussen bijna twintig jaar op de expat-teller staan en vind het fantastisch weer een nieuw land te mogen leren kennen. Zwitsers zijn trots op hun vele lokale- en nationale tradities op allerlei gebied en al tijdens de eerste maanden heb ik er kennis mee mogen maken. Dat tezamen met het werkelijk oogstrelend mooie landschap zorgt ervoor dat ik me hier niet hoef te vervelen. Graag neem ik de Wereldwijven van tijd tot tijd mee op mijn ontdekkingsreis in der Schweiz.