‘De Leegte Omarmen’ – een reis van ons allen samen

Joanne Nihom

“Weet je dat de aartsmoeders – Sara, Rebekka, Lea en Rachel – pas heel laat zwanger zijn geraakt of op Goddelijke wijze?” Dit was een bemoedigende uitspraak van een goede vriend en de directe aanleiding tot het schrijven van mijn boek de Leegte Omarmen. Ik ben ongewenst kinderloos en dat is er altijd … Natuurlijk kende ik het verhaal van de aartsmoeders, maar deze keer kwam het anders bij me binnen.

Want als zulke belangrijke vrouwen in de grote religies zo’n functie hebben toebedeeld gekregen, dan moet het moederschap toch heel veel meer zijn dan alleen baren? Hier wilde ik meer over weten. Mijn zoektocht begon en langzaam groeide mijn nieuwste boek: de Leegte Omarmen.

Nonchalante vraag met diepe impact

Ik woon in Israël. Echt een traditioneel kinderland, zowel bij de Joodse als bij de Arabische bevolking en sinds ik hier woon is mijn wond van ongewenst kinderloos zijn groter en dieper geworden. De vraag “heb jij kinderen?” wordt vaak achteloos gesteld. Maar voor wie ongewenst kinderloos is, kan dit een pijnlijke vraag zijn. Gesprekken vallen stil. Het taboe is nog steeds levensgroot. 

En zo vatte ik het plan op om een palet aan mensen met verschillende achtergronden, interesses en specialismen te interviewen, met als basis de aartsmoeders en ongewenste kinderloosheid. Op zoek naar de antwoorden op al mijn vragen en die van anderen. Ongewenst kinderloos zijn is iets wat je niet in de hand hebt en waarbij elk woord ontoereikend lijkt te zijn en elke zin tekortschiet. Want:

  • Hoe verwoord je die pijn en dat verdriet? 
  • Hoe vind je beelden die de gedachten, de radeloosheid, de machteloosheid kunnen omvatten? 

Of wanneer je in gevecht bent met jezelf, met ‘het niet gezien worden’. Een strijd die zich in je ziel afspeelt, waarin je je heel eenzaam kunt voelen en die vaak onzichtbaar is voor de buitenwereld. Het kan dan zo lastig zijn om dat met anderen te delen; om te vertellen hoe je je werkelijk voelt, of je echt bloot te geven en om hulp te vragen en die te aanvaarden.

Eerlijke gesprekken

Het werden prachtige gesprekken, heel veel dieper dan ik gewend was van interviews die ik als journalist geregeld heb. In het proces lukte het me om steeds verder in contact te komen met mijn binnenste, en om mijn eigen diepe wond van geen kinderen te hebben aan te raken. En zo veranderde de ziel van het boek mee. Van aartsmoeders naar ongewenst kinderloos zijn. 

Ik sprak met onder andere Arnon Grunberg, Marjoleine de Vos, Désanne van Brederode, Manu Keirse en Esther van Fenema. Het voorwoord is geschreven door rabbijn Awraham Soetendorp. De gesprekken worden afgewisseld met mijn dagboekfragmenten. Bijvoorbeeld wanneer ik met één van de buurtkinderen ga winkelen, bij mijn vader ben of wanneer ik door het bos loop. En het moment dat ik hoor dat ik in de menopauze ben.

Dit boek, de Leegte Omarmen, is een reis van (h)erkenning, troost, een lach en de bekende traan geworden. Ik was in staat om schil na schil af te pellen, en dat maakte me lichter en blijer. Maar ook boos en opstandig. En grote verwarring. Ik wist dat er pijn zat, maar dat het een zo groot onderdeel van mijn wezen uitmaakte? Dat was een verdrietige, pijnlijke en toch ook weer verhelderende ontdekking. De leegte is er altijd en zal nooit weggaan. Maar gedurende het ontstaansproces van mijn boek leerde ik die leegte te omarmen.

“Ik hoop dat eenieder die mijn boek leest deze omarming ook zo zal ervaren. Ongewenst kinderloos zijn is een eenzame reis, maar ook een reis van ons allen samen. Of je wel of geen kinderen hebt.”

– Joanne Nihom
Relatie - De Leegte Omarmen
Foto links: omslagillustratie Michiel Schrijver | Foto rechts: Joanne Nihom

Joanne nodigt je uit!

Vanaf 1 maart is de Leegte Omarmen van Joanne Nihom verkrijgbaar bij de boekhandel en online. Zie hierbij de boekspecificaties: Maart 2024 | ISBN 978 94 93198 52 4 | Paperback | 320 pagina’s | € 24,99 | ISBN e-book 978 94 93198 53 1 | Prijs e-book € 12,50 | Omslagillustratie: Michiel Schrijver | Omslagontwerp: Studio Andries Mol | Uitgeverij Zilt

Hoofdfoto artikel: uitgelicht – Omslagillustratie: Michiel Schrijver

Over dit Wereldwijf: Joanne Nihom - Israël

Shalom! Mijn naam is Joanne Nihom. Ik woon sinds dertien jaar in Israël, in het noorden van het land, in een Joods dorp. Onze buurdorpen worden bewoond door Arabieren en Druzen en daar doe ik mijn boodschappen en heb ik vrienden wonen. Ik ben freelance journalist en zie het als mijn ‘missie’ om het andere Israël te laten zien. Een gebied waar co-existentie tussen Joden, Arabieren en Palestijnen zorgt voor vrede op menselijk niveau.