De Wereldwijven maken zich sterk tegen vrouwen- en meisjesbesnijdenis

Ieder jaar is er op 6 februari wereldwijd extra aandacht tegen de praktijken van Vrouwelijke Genitale Verminking (VGV), misschien nog altijd beter bekend als vrouwen- en meisjesbesnijdenis. En net als voorgaande jaren doen de Wereldwijven mee. VGV is een onderwerp dat ons aan het hart gaat en duidelijke juiste informatie blijft belangrijk. Het is een schending van de meest fundamentele rechten van meisjes en vrouwen en kan grote gevolgen hebben. 

In 1997 riepen de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en andere VN-organen gezamenlijk op tot uitbanning van vrouwen- en meisjesbesnijdenis voor 2030. Feitelijk is ‘meisjesbesnijdenis’ een betere naam, omdat de ingreep meestal op jonge leeftijd (zes tot twaalf jaar) plaatsvindt.

Zero Tolerance is in Nederland toch niet nodig?

Sindsdien hebben we veel vooruitgang geboekt en zijn minder jonge vrouwen en meisjes besneden. Vandaag heeft een meisje 1/3 minder kans dat ze een besnijdenis moet ondergaan dan dertig jaar geleden, maar dat is geen reden om achteruit te leunen. Sterker, met toenemende en zorgwekkende ontwikkelingen als klimaatverandering, oorlogsconflicten en uitbraak van (nieuwe) ziektes, blijft de positie van juist vrouwen in de samenleving wankel en aandacht voor emancipatie en gendergelijkheid een noodzaak. Meer dan 200 miljoen meisjes en vrouwen hebben een vorm van besnijdenis ondergaan en dit jaar lopen bijna 4,4 miljoen meisjes het risico van de schadelijke praktijk. Dat zijn bijna 12.000 meisjes per dag!

Vrouwenbesnijdenis is het wegnemen van de clitoris, vaak gecombineerd met het dichtnaaien van de vagina (ook: clitoridectomie, genitale verminking). Een vorm waarbij ook de schaamlippen worden weggesneden heet infibulatie.

In diverse Europese landen en de VS is vrouwenbesnijdenis een misdrijf maar blijft het lastig om effectief wettelijk op te treden tegen ouders die hun dochter in het buitenland laten besnijden. In Nederland is VGV sinds 1993 strafbaar, ongeacht door wie en waar de besnijdenis wordt uitgevoerd. VGV is een vorm van mishandeling. De aandacht richt zich in Nederland vooral op goede informatieverstrekking en preventie in de gemeenschappen waar het een diepgewortelde culturele praktijk is.

Vrouwen- en meisjesbesnijdenis: Wie zijn actief in Nederland?

Organisaties als Pharos, ESFAN en Plan Nederland, maar ook de GGD zijn (inter)nationaal actief om VGV-praktijken een halt toe te roepen. In Nederland wonen ruim 95.000 vrouwen die afkomstig zijn uit landen waar meisjesbesnijdenis een cultureel gebruik is. Op dit moment schat met dat het gaat om bijna 41.000 vrouwen die een vorm van VGV hebben ondergaan. Het grootste deel van hen (82 procent) komt uit Somalië, Egypte, Ethiopië, Eritrea, Soedan en Irak. Momenteel wonen in ons land circa 38.000 meisjes in de leeftijd van 0-19 met tenminste één ouder uit een land waar meisjesbesnijdenis voorkomt. Volgens cijfers van Pharos lopen 4.200 van hen het risico besneden te worden in de komende 20 jaar.

Wij wereldwijven proberen ieder jaar weer ons steentje bij te dragen in de publieke discussie door goede en juiste artikelen over VGV te brengen. Wat zijn de mythes? Wat de feiten en hoe kunnen we elkaar helpen? De komende weken zullen we dan ook oude en nieuwe blogs publiceren waarin Vrouwelijke Genitale Verminking vanuit verschillende perspectieven wordt belicht. Jij kan ons helpen door onze blogs te delen met jouw familie, vrienden en kennissen.

Samen sterk tegen vrouwen- en meisjesbesnijdenis

Net als in voorgaande jaren is er op een centrale plek in Nederland een symposium over Vrouwelijke Genitale Verminking dat je bij kan wonen. Dit jaar nodigen Platform 6/2, GGD Amsterdam en de gemeente Amsterdam je uit voor een bijzondere bijeenkomst in het kader van Zero Tolerance Day op donderdag 6 februari 2025, van 13:00 – 17:00 uur. Centraal dit jaar staat de vraag: “Hoe staan we Samen Sterk in het VGV netwerk?”.

VGV is een veelomvattend onderwerp. Wat vraagt om een brede kijk en multidisciplinaire samenwerking. Tijdens deze bijeenkomst kijken we vanuit verschillende perspectieven naar de preventie en zorg voor vrouwen die zijn besneden. Alleen vanuit vertrouwen kunnen we met elkaar in gesprek en kunnen we ons Samen Sterk maken tegen VGV. Hieronder het volledige programma met wat je kan verwachten die dag

Zero Tolerance tegen vrouwen- en meisjesbesnijdenis/ VGV: Programma & praktische informatie

• 12:00 – 13:00 uur Inloop, met mogelijkheid tot lunch
• 13:00 – 17:00 uur Start inhoudelijk programma
• 17:00 – 18:00 uur Afsluiting en netwerken met een hapje en drankje

De bijeenkomst bestaat uit een plenaire opening, een discussiepanel met experts, een interactief wereldcafé met diverse gesprekstafels en een afsluiting door burgemeester Femke Halsema. Tijdens de inloop, kan je je via het aanmeldformulier opgeven voor een lunch en na afloop is er een netwerk moment, met een hapje en een drankje. Op de dag zelf kun je je aanmelden voor een van de onderwerpen van het wereldcafé. De focus ligt bij elke gesprekstafel op Samen Sterk; leren van elkaar, het vormen van een brede kijk en het versterken van verbindingen op het gebied van:

• Onderzoek: Welke rol heeft onderzoek in de aanpak van VGV? En waar liggen kansen?
• Internationale samenwerking: Welke lessen nemen we mee uit het buitenland?
• Herstelzorg: Wat betekent een brede kijk op zorg en wat is er voor nodig om dit te organiseren?
• Professionals en sleutelpersonen: Hoe werken we effectief en gelijkwaardig samen metsleutelpersonen en welke uitdagingen komen we daarbij tegen?
• Onderwijs: Hoe versterken we kennis van aankomende professionals?
• Preventie: Wat is een brede kijk op preventie en wat is daarvoor nodig?
• Gemeentelijke aanpak: Hoe zet je VGV binnen jouw gemeente op de kaart?
• Veiligheid en wetshandhaving: Hoe verbinden we preventie en zorg aan veiligheid enwetshandhaving?

Locatie: De Balie, Kleine-Gartmanplantsoen 10, 1017 RR, Amsterdam || Tijd bijeenkomst: 13.00 – 17.00 uur

Wil je deel uitmaken van deze bijzondere dag? Dat kan via deze link voor aanmelding.