Migrantencrisis? Daar doe je toch wat aan!

Er zijn van die heldinnen die als ze onrecht zien, hun mouwen opstropen en actie ondernemen. De buurvrouw van Heleen is er zo eentje. Zij richtte na het zien van de gigantische stroom Syrische vluchtelingen de stichting SAFR op in Glasgow. Heleen zou willen dat zij iets meer van haar buurvrouw had.

Ik sta op zondagochtend de veters van een honderdtal tweedehands-schoenen aan elkaar te knopen. De padvinderij hut aan de overkant van mijn huis, in een deftige buurt van Glasgow, staat vol kartonnen dozen, plakband en stickers. Aan het eind van de dag zal dit groepje bijeengeraapte vrijwilligers meerdere pallets goederen naar Griekenland sturen: voor de migranten die daar met niets zijn aangeland.

Maandverband en scheerschuim

Mijn vriendin en buurvrouw Claire MacAulay staat te dirigeren. Door ruimtegebrek moeten wij efficiënt zijn en heel duidelijk aangeven wat er wel en niet mee mag aan zij, die voor de zoveelste keer hun kasten thuis hebben geplunderd en hier nu met overvolle tassen in de rij staan. De migranten blijken maar kleine voeten te hebben: maat 43+ niet nodig. Wel dikke truien en dikke sokken. Schriften en potloden. Maandverband en scheerschuim. Alleen nieuw ondergoed – ze zijn misschien zielig maar hebben nog wel integriteit, dank u vriendelijk.

Dit is een collecte voor SAFR: Scottish Action for Refugees, wat twee-en-een-half jaar geleden ontstaan is toen Claire niet meer zonder tranen te laten rollen naar het nieuws kon kijken. Beelden van duizenden vluchtelingen die vast in kampen zaten of die de kampen, helaas, nooit bereikten stoorden ons allemaal, natuurlijk. Ik drukte met regelmaat op het Paypal-icoontje op mijn telefoon, maar voor Claire was dat niet genoeg.

In de nazomer van 2015 besloot zij goederen in te zamelen voor de migranten en asielzoekers in Calais en maakte daarvoor een aantal Facebook oproepjes. Nadat de hele buurt en de ouders van school braaf kwamen opdraven, bleek dat geen enkele organisatie de dozen naar het kamp wilde brengen. Te lastig. Past niet in hun logistiek. Te weinig. En ondertussen werd er flink geleden.

Foto: SAFR (Facebook)

Mensen als Claire

Ik zou met de tassen naar ‘Cash 4 Clothes’ zijn gelopen en het resulterende geld hebben gedoneerd. Maar nee, Claire is een doener. Zij leende een busje van vrienden en reed zelf, met elfjarige zoon Michael op sleeptouw, van Schotland naar Frankrijk. Bij de uitgang van de ferry hebben ze voor driehonderd euro eten gekocht en zijn ze met flinke smoezen het kamp ingereden. Daar ontdekte zij dat er een hangar van één van de grote NGO’s vol spullen zat, maar dat niemand het had gesorteerd. Daardoor kon het niet worden uitgedeeld: het zou te chaotisch zijn.

Ik zou bang zijn geweest voor de meute die haar en haar zoon omringden toen ze eten begon uit te delen. Ik zou mijn dozen aan iemand hebben overhandigd en weer weg zijn gereden. Maar Claire heeft in een paar dagen de hangar totaal overhoop gegooid en als een blinkend Amazon-warenhuis achtergelaten – met plattegrond voor waar de nieuwe ladingen spullen neergezet moesten worden.

Ze heeft gewoon een té groot hart, denk ik dan, om de schaamte voor mijn minderwaardige inzet weg te wuiven. Zo iemand is ze gewoon: ze is ook al veganist. Daar word je toch niet gelukkig van, al dat eindeloze meeleven? Toch weet ik dat wij zonder mensen als Claire niet ver zouden komen als beschaving.

Hoge Hakken?

Inmiddels is SAFR een officiëel geregistreerd goed doel en ontvangt het tientallen duizenden ponden per jaar. Deze worden uitgegeven aan het bouwen van mini-schooltjes in kampen en een opvangcentrum dat informatie en computers ter beschikking stelt aan pas-aangekomen migranten hier in Glasgow. Claire doet er zelf niet veel meer aan: het is haar gelukt om een heel leger vrijwilligers op de trommelen die de dagelijkse management op zich hebben genomen.

Ik stop nog een briefje van twintig ‘schaam-ponden’ in de emmer en stap met mijn zwakke instant-koffie en thuisgebakken brownie weer naar mijn schoenen-tafel. Welke idioot heeft er hoge hakken gebracht?

——————————————

Heleen Kist