Ingeborg uit Guatemala: “Eindelijk ontstaat er een groene oase op de vuilstort die we kochten.”

ingeborg deijkers

Zoals heel veel mensen wereldwijd zitten ook wij in Guatemala momenteel veel thuis. Gelukkig hebben wij een heerlijk, zelfgebouwd huis midden in onze tropische tuin. Een tuin die na een aantal jaren flink aanplanten en onderhouden eindelijk écht een groene oase aan het worden is en waar ik me prima bezig kan houden.

Hoe anders was dat toen we het terrein kochten. Mensen verklaarden ons voor gek: wat moet je dáár nou mee? Wie wil er nou op een vuilnisbelt wonen?

Niet gehinderd door enige voorkennis

Eerlijk gezegd wisten we niet dat we eigenlijk een afvalberg kochten. Ik had al jaren mijn oog op dit lapje braakliggende grond, vooral omdat het op een heuvel ligt en een prachtig uitzicht heeft. Praktisch in het centrum, overal dichtbij, maar toch een rustige buurt. Het leek zo ideaal! Toen we in Europa woonden en hier toevallig een keer op familiebezoek waren, hoorden we dat het te koop was. Snel-snel hebben we in de vakantie de koop gesloten. Om daarna weer voor een aantal jaren terug te keren naar Europa.

De vorige eigenaar had het terrein een aantal decennia daarvoor van de gemeente gekocht, maar er nooit gewoond. En echt onderhouden werd het ook niet. En wat gebeurt er met een overgroeid terrein in een dorp waar afvalafhandeling en recycling niet bestaan of inmiddels, op zijn zachtst gezegd, slecht geregeld zijn? Dan wordt zo´n stukje land dé perfecte stortplaats voor de hele buurt!

Ingeborg uit Guatemala: "Eindelijk ontstaat er een groene oase op de vuilstort die we kochten."

Verrassing voor deze Europese Ecologista!

Toen we wilden beginnen met bouwen en dus écht pas voor de eerste keer alle begroeiing weghaalden en het gras maaiden, kwam alles tevoorschijn. Vrachtwagens en vrachtwagens rotzooi hebben we moeten laten afvoeren: koelkasten, autobanden, ventilatoren, bergen glas, gigantische hoeveelheden plastic, oude fietsen, halfvergane rugzakken, vuile knuffelbeesten, honderden schoenen, geroest bestek, gebroken serviezen, gedumpte bouwmaterialen…. Noem het maar op. Alles wat in een normaal huishouden ooit overbodig wordt, werd hier binnen de omheining gegooid. Daar zijn we vanaf, lekker makkelijk.

Ik ben fervent voorstander van consuminderen, hergebruiken, recyclen en zeker niks maar dan ook niks zomaar achteloos in de slootkant dumpen. Ik sta hier bekend als die ietwat vreemde buitenlandse ecologista. Simpelweg vanwege het feit dat ik mijn eigen boodschappentas meeneem als ik naar de winkel ga. En mijn eigen schaaltje met deksel bij heb wanneer ik eten op straat koop. Meestal zijn de mensen er juist positief over en geven ze toe dat iedereen het zo zou moeten doen! Maar daarna draaien ze zich om en terwijl ze weglopen, gooien ze achteloos het zakje van de chips in de berm.

Ingeborg uit Guatemala: "Eindelijk ontstaat er een groene oase op de vuilstort die we kochten."

Een eeuwige strijd

Op een gegeven moment zijn we gewoon gestopt. Als we écht alles uit de grond willen hebben, denk ik dat we het hele terrein nog minimaal een meter moeten afgraven en dus besloten we het zo te laten en de ellende dan maar te ‘verstoppen’ onder de mooie tuin die we in gedachten hadden. Maar het afval laat zich niet zomaar verstoppen!

Zodra ik iets wil planten en een schop in de grond zet, komt er weer rotzooi naar boven. Wanneer het hard regent wordt de aarde bovenop het oppervlakkige afval weggespoeld en kijken we weer tegen een bedolven stuk tuinstoel of een oude pan aan. Jaren nadat we gestart zijn, blijft er van alles tevoorschijn komen.

Ingeborg uit Guatemala: "Eindelijk ontstaat er een groene oase op de vuilstort die we kochten."
Foto’s: Ingeborg Deijkers

De natuur komt terug

Maar langzaamaan wordt het steeds beter. Inmiddels heb ik allerlei tropische, kleurige bloemen geplant. We genieten van de bananen, mango’s, papaja’s en kokosnoten die de tuin voortbrengt, want vruchtbaar is de aarde wel! Ik verwonder me over de exotische vlinders, libellen en insecten die overal rondvliegen, omdat ik pertinent weiger insecticiden of welk vergif dan ook te gebruiken (ook al zo on-Guatemalteeks van me). En ik juich in stilte wanneer er schuwe, lokale, wilde dieren zoals buidelratten, agoutis en leguanen door de tuin wandelen om hier van het fruit te smikkelen.

Het is ironisch dat ik probeer zelf zo min mogelijk afval probeer te creëren, maar dan alsnog iedere dag (andermans) afval op moet rapen in mijn eigen tuin.

In het begin frustreerde het me enorm en werd ik er ontzettend geïrriteerd en chagrijnig van. Vooral toen ik weer eens voorovergebogen een vuilniszak stond te vullen met halfvergane voetbalschoenen, modderige condoomverpakkingen en bijna antieke bierflessen en er een vanaf de straat gelanceerd plastic flesje op mijn hoofd landde, want ja “Daar gooiden ze die altijd weg onderweg naar huis, dus waarom nu niet meer?”

Op veel plekken in de wereld zet je een vuilniszak of een container op straat en *poef* op magische wijze is het jouw probleem niet meer. Misschien wil ik juist ook wel zo groen zijn omdat ik nu écht met eigen ogen zie dat gedumpt afval écht nooit vergaat en omdat ik het met mijn eigen handen moet opruimen.

Ingeborg uit Guatemala: "Eindelijk ontstaat er een groene oase op de vuilstort die we kochten."

Omdenken: iets positiefs uit afval

Inmiddels sterkt het me juist. Nee, het is nog steeds helemaal niet leuk om andermans oude rotzooi te moeten blijven opruimen, maar het heeft me er wel nóg meer van overtuigd om een voorbeeld te proberen te zijn. Niet door te preken, maar simpelweg door middel van mijn gedrag en, als mensen daar open voor staan, een gesprek over natuur, dieren en ecologie aan te gaan.

En de mensen hier in het dorp, die het terrein van oudsher kennen (en hier waarschijnlijk vroeger hun prullenbak leeggooiden), zijn nu oprecht verbaast over de mooie, weelderige tuin die hier verschenen is. Hoe ik dat gedaan heb? Heb ik landbouwkunde gestudeerd? Wat is mijn geheim?

Kijk da’s een mooie opening voor een goed gesprek over biologisch evenwicht en ecosystemen!

Ingeborg Deijkers de Parham - Guatemala
Buen dia, ik ben Ingeborg. In 2004 kwam ik voor het eerst in Guatemala en ik wilde eigenlijk niet meer weg! Mijn Guatemalteekse man en ik hebben tussendoor nog een aantal jaren in België gewoond, maar we hebben uiteindelijk besloten dat we toch het liefst in ons ietwat geïsoleerde dorp Livingston wonen. Ik probeer zo duurzaam mogelijk te leven in een cultuur waar dat helemaal (nog) niet belangrijk gevonden wordt… hopelijk doet een groen voorbeeld volgen!