Zwarte moeders hebben in Amerika vier keer meer kans op overlijden dan witte moeders

In de VS hebben donkere vrouwen en hun baby’s bijna vier keer meer kans op vroegtijdige sterfte dan witte vrouwen.

Sommige problemen kom je, als je goed opgeleid en wit bent, zoals ik, niet tegen. Ik ben goed verzekerd, spreek Engels en kan mijn co-pay (ziektekosten verzekering) betalen.

In de wachtkamer

Ieder jaar schrik ik weer als ik in de wachtkamer zit om een mammografie ter controle te maken. Het interieur is uit het jaar nul. Gebloemde vloerbedekking met vlekken op de grond, gebarsten plastic zittingen op de stoelen. Een tijdje geleden was ik weer aan de beurt… Omdat Amerika zo’n melting pot is, zie je er vrouwen zitten van allerlei rangen en standen, van alle leeftijden en in alle kleuren van de regenboog. Letterlijk en figuurlijk. In de kelder van het lelijke betonnen gebouw is geen Wifi en het kan even duren voordat je aan de beurt bent hier.…dus ik heb de New York Times meegenomen. Al ik de krant opensla, valt mijn oog op het bericht: Why America’s Black Mothers and Babies Are in a Life-or-Death Crisis. Confronterend in deze wachtkamer waar maar twee blanke vrouwen zitten. Ik en een wat oudere dame…

Het verschil tussen wit en zwart

‘Voor 1900 was moeder- en babysterfte in de VS maar ook in Nederland, heel gewoon. Zo gewoon zelfs dat veel ouders hun kind pas bij hun eerste verjaardag een naam gaven. Tussen 1915 en 1990 verbeterden de cijfers enorm en daalden gemiddeld wel met 90 procent.’  lees ik.

Helaas geldt dat niet voor iedereen. In de VS hebben zwarte vrouwen en hun baby’s namelijk drie tot vier keer meer kans om te sterven tijdens hun zwangerschap of bij de geboorte van hun kind dan witte vrouwen. Dat cijfer is nu zelfs slechter dan 25 jaar geleden. En wereldwijd is de kans op sterfte onder zwarte vrouwen en hun baby’s maar in 13 andere landen hoger. Het percentage zwarte aanstaande en nieuwe moeders in de VS dat sterft is ongeveer hetzelfde als in Mexico en Oezbekistan, zo schat de Wereldgezondheidsorganisatie.

De cijfers

In zwarte gezinnen in de Verenigde Staten sterft 11,3 per 1.000 kinderen voor het eerste levensjaar. Onder witte gezinnen is dat 4,9 per 1.000. En een zwarte vrouw heeft maar liefst 243 procent meer kans om te overlijden aan oorzaken die verband houden met zwangerschap of geboorte. En het wordt alleen maar slechter.

In New York City was van 2001-2005 het overlijdensrisico bij zwangerschap en geboorte van zwarte vrouwen al 7 keer zo hoog maar nu hebben zwarte moeders zelfs 12 keer meer kans op overlijden tijdens zwangerschap en geboorte dan witte moeders. En zwarte vrouwen hebben 49% meer kans op te vroeg geboren kinderen dan witte vrouwen.

Wat is er aan de hand?

Vroeger werden deze cijfers vooral toegeschreven aan het donkere ras. Men veronderstelde dat zwarte mensen vatbaarder waren voor ziektes maar ook dat hun eigen gedrag een oorzaak was van het verschil in sterfcijfers van moeders en hun pasgeboren kinderen. Dat verschil had vroeger natuurlijk al te maken met armoede en ongelijkheid. En nog steeds blijken voeding, leefgewoonten en de mogelijkheid tot goede gezondheidszorg een grote rol te spelen.

Het begint natuurlijk met sociale ongelijkheid: verschil in toegang tot gezond voedsel en veilig drinkwater, veilige buurten en goede scholen, fatsoenlijke banen en betrouwbaar transport. Als gevolg van die sociale ongelijkheid hebben zwarte vrouwen meer kans op chronische aandoeningen zoals obesitas, diabetes en hypertensie. Allemaal aandoeningen die het gevaarlijker maken om een ​​baby te krijgen. De ziekenhuizen waar ze bevallen, zijn bovendien ook vaak lager in kwaliteit dan die waar blanke moeders bevallen. Zwarte vrouwen zijn daarnaast in de Verenigde Staten vaker onverzekerd en starten vaak later met prenatale zorg bevalling dan witte vrouwen. En ook na de bevalling zit nazorg er voor zwarte vrouwen minder in dan voor witte vrouwen omdat het simpelweg te duur is.

Medisch model gebaseerd op de witte vrouw

En er is nog iets anders aan de hand. Uit een onderzoek In New York City uit 2016 waarin vijf jaar gegevens werden verzameld, blijkt dat hoger opgeleide zwarte moeders die in lokale ziekenhuizen bevallen toch ook meer kans hebben op ernstige complicaties bij zwangerschap of bevalling dan witte vrouwen die lager opgeleid zijn. Het feit dat iemand met sociale en economische voordelen dus toch een hoger risico loopt, benadrukt hoe diep de ongelijkheden echt zijn. Medici lijken bijvoorbeeld lang niet altijd voorbereid op complicaties die zich vooral bij zwarte vrouwen voordoen. Het behandelprogramma is vaak meer gebaseerd op wat zich in de blanke gemeenschap voordoet. Zo is er bij zwarte aanstaande moeders veel vaker sprake van verhoogde bloeddruk en pre-eclampsie. En steeds meer onderzoekscijfers tonen aan dat de stress die een donkere vrouw ervaart in de Amerikaanse maatschappij tijdens zwangerschap en geboorte haar tol kan eisen. Het kan bijvoorbeeld ten grondslag liggen aan de hogere vroeggeboorte-cijfers.

Ik leg mijn krant neer en kijk om me heen en realiseer me dat die ongelijkheid naar grote waarschijnlijkheid ook geldt voor borstkanker.  Aan het loket probeert een donkere wat oudere vrouw er het beste van te maken. Haar verzekeringspasje blijkt verlopen.

Over dit Wereldwijf: Ingeborg van t Pad Bosch - VS

Hi! Ik ben Ingeborg en woon sinds 2010 met mijn gezin in New York. Ik schreef tot nu toe voor online platforms en tijdschriften, publiceerde de bundel #Familie Jansen Goes New York en mijn debuutroman #Kroniek van een erfenis. Voor De Wereldwijven schrijf ik over vrouwen in de USA waar ongelijkheid, onrecht en seksisme maar ook vrouwelijke strijdkracht en energie dagelijkse kost zijn!