Bedrijf van een Wereldwijf: Monique: ‘Ik hing mijn mantelpakje aan de wilgen en vertrok naar Mali’

Monique Teggelove is Sociaal ondernemer. Ze is oprichter en directeur van Papillon Reizen in Ségou, Mali. Het land kroop onder haar huid en de bevolking stal haar hart. Ondanks veel goedbedoelde adviezen en weerstand uit haar omgeving tegen haar plannen, zette ze toch door.

Wie is Monique en hoe kom je in Ségou terecht?

Ik ben in 1966 geboren in Zwolle en sinds 2010 oprichter en directeur van reisorganisatie Papillon Reizen. Ik ben al heel wat langer hobby-schrijver en sinds 2011 verloofd met Ibrahim. In 2005 besloot ik mijn mantelpakjes aan de wilgen te hangen om met een rugzak de wereld over te gaan trek- ken. Op aanraden van een toenmalige kennis deed ik ook Mali aan. Een land, waarvan ik vrienden en familie nog verzekerde dat ik er écht niet zou blijven hangen. Het liep een beetje anders! Het land kroop onder mijn huid en de bevolking stal mijn hart en zo kwam het dat ik naar Ségou verhuisde.

Wat deed je? Wat doe je nu, waarom besloot je dit te doen?

In Nederland werkte ik als directiesecretaresse op het hoofdkantoor van een drukkerijconcern. Prima job, leuk bedrijf en de beste ‘baas’ die ik me kon wensen. Veel vrijheid in mijn werk en superfijne collega’s. Toch haalde ik er op een gegeven moment geen voldoening meer uit. Aan het eind van de dag ging ik niet meer blij naar huis. Het was tijd voor een flinke sprong in het diepe. Van het één kwam het ander: ik verkocht mijn huis, zegde mijn baan op en ging reizen. Na drie reizen naar Mali wist ik het zeker, daar zou ik nooit meer een voet zetten. Het was mooi geweest. En toen werd ik op 4 april 2010 wakker met de hele blueprint van een reisorganisatie in Mali. Precies dat land dus, waar ik niet meer heen hoefde… Mijn hoofd zei nee, maar ondertussen zat ik al ijverig alles wat in me opkwam op te schrijven. De rationele weerstand die ik voelde tegen het opgeven van mijn vrijheid, het starten van een eigen bedrijf en verkassen naar Mali was groot. Heel groot! Ik ging en diep van binnen voelde ik dat het klopte. Mijn hele leven vertrouw ik al op mijn gevoel, dus dat deed ik nu ook.

Hoe breng je balans tussen je eigen leven in Mali en familie en vrienden in Nederland?

Nou daar vraag je me wat. Als ik heel eerlijk ben, moet ik bekennen dat die balans er nog steeds niet is. Als we in Nederland zijn, is er steevast te weinig tijd om familie en vrienden te zien. De familie krijgt dan prioriteit en de vrienden komen er bekaaid vanaf. Na een bezoek aan Nederland komen we zelf uitgeleefd weer terug in Mali. Bekaf van de vele afspraken en de nachtelijke uren werk, want ja, ook dat gaat door als we niet in Mali zijn. En tijd voor vakantie is er dan natuurlijk niet, want dat hadden we toch net gehad?! Wat ik het meest lastige vind, is de mogelijkheid om even bij een dierbare aan te gaan, als die persoon door een zware periode gaat. Een telefoontje doet wonderen, maar er gaat toch niets boven het fysiek aanwezig kunnen zijn.

Stui(te) je op weerstand vanuit je directe omgeving?

Ja, op heel veel weerstand. Verhuizen naar Mali en een bedrijf beginnen in een land, waar ik de wet- en regelgeving niet kende. En dat dan ook nog koste wat het kost doorzetten tijdens de grootst mogelijke crisis die je bedenken kunt, stond niet bepaald op het verlanglijstje van mijn familie. Heel wat keren heb ik het ongevraagde advies gekregen om de stekker uit het bedrijf te trekken. Vreselijk vond ik het dat de mensen die me zo dierbaar waren er geen vertrouwen in hadden dat Ibrahim en ik een succes van Papillon Reizen zouden maken. Diep van binnen voelden wij dat we door moesten gaan, dat er een keerpunt zou komen. Door alle weerstand hebben we elkaar echt wel een paar keer moeten herinneren aan het vertrouwen dat we allebei voelden in de goede afloop. Inmiddels ligt het gelukkig wat genuanceerder. De afstand blijft maar de weerstand is weg en ik vermoed zomaar dat er hier en daar wel wat mensen trots zijn op wat we inmiddels neergezet hebben.

Wat was een absoluut hoogtepunt en hoe heb je dat gerealiseerd?

Eigenlijk is het een serie van hoogtepunten: toen we middenin de crisis zwarte cijfers begonnen te draaien en onze organisatie verder wisten uit te bouwen. Het was zeker geen makkie. We hebben er keihard voor geknokt. Zijn nieuwe richtingen ingeslagen, hebben aan de weg getimmerd en regelmatig een uurtje slaap ingeleverd. Ik had misschien wel één goed voorbeeld uit mijn jeugd toen mijn ouders een bedrijf startten in crisistijd: heel zorgvuldig met je geld omgaan. Zowel privé als zakelijk. In de beginjaren was het nog wel eens de vraag of er dat jaar geld zou zijn voor een ticket naar Nederland.

Zonder hoogtepunten, ook geen dieptepunten; wat is de grootste horde die je hebt moeten overwinnen?

Na het overwinnen van mijn weerstand om een bedrijf te beginnen, begon het hordelopen pas echt. Niets bleek makkelijk te gaan. Het vergaren van alle benodigde documenten en het verkrijgen van de bedrijfsvergunning van het Malinese Ministerie van Toerisme, namen alleen al bijna een jaar in beslag. En net toen we die horde genomen hadden, stortte het toerisme volledig in. Het waren de crisisjaren in de welvarende ontwikkelde landen, de westerse wereld. We kregen te maken met een staatsgreep, een oorlog in het noorden van het land en een militaire interventie van Frankrijk gevolgd door de installatie van een VN vredesmacht in het noorden van het land. En last but not least, de angst voor ebola en de algemene beeld- vorming van westerse toeristen over Mali, die lang niet altijd in lijn is met de realiteit ter plaatse. Positief neveneffect was wel dat de crisis het kaf van het koren scheidde op het gebied van gidsen en ons de kans gaf een geweldig team om ons heen te verzamelen van gedreven en gepassioneerde toerisme professionals.

Heb je een levensmotto?

Ik doe het goed of ik doe het niet.

Wil je dit interview verder lezen? En meer lezen over al die initiatieven en ondernemingen van de wereldwijven die de wereld een beetje mooier maken? Bestel dan HIER het boek Bedrijf van een wereldwijf – 35 portretten van ondernemende Nederlandse vrouwen wereldwijd

Over dit Wereldwijf: De Wereldwijven

De Wereldwijven
De Wereldwijven vertellen verhalen die inspireren, verbinden en in beweging brengen voor een tolerante, duurzame en gender-gelijke wereld.