360 met de wereldwijven: Hoe is het met de psyche van jouw kinderen?

In de New York Times las ik een aantal weken geleden een artikel met als titel: ‘What’s the Point?’ Het ging over de wanhoop van jonge mensen die de Covid crisis veroorzaakt. In het artikel werd gewaarschuwd voor een ‘Mental Health Epidemie’ bij deze generatie als gevolg van het coronavirus. Ook in Nederland volgden de berichten in de media elkaar op. Hier thuis merk ik dat sommige dagen beter zijn dan anderen, donkere wolken worden afgewisseld met jeugdige energie en zorgen om de toekomst zijn er bij de een meer dan bij de ander. We proberen hier de sociale agenda van de jongens zoveel mogelijk op pijl te houden maar ik merk wel dat de stilte soms een wissel trekt.

Mijn echtgenoot en ik zijn ook lang niet altijd in a good mood. Het leven kabbelt voort en ik heb soms het gevoel dat we de dagen vullen zoals je dat doet als je 70 plus bent. Opstaan, werken, wandelen, naar bed. Saai, saai, saai. Ik kan me dus zo goed voorstellen dat mijn twee young adults en puber dit jaar soms zien als ‘verloren’ tijd. Dat geldt natuurlijk voor iedere generatie maar voor jongeren vind ik het extra erg omdat die de basis van hun toekomst nog aan het leggen zijn en een sociaal leven en perspectief onvoorstelbaar belangrijk zijn als je jong bent om je gelukkig te voelen. Ik snap heel goed dat psychische nood bij jongeren een onderwerp is dat we heel serieus moeten nemen.

Het leven van mijn zonen

Mijn oudste zit in zijn laatste jaar van de toneelschool in New York en woont tijdelijk weer thuis. Hij heeft al een jaar online acteerles. Geen optredens ( of alleen via ZOOM), geen eindproject in het theater van school, geen graduation-ceremonie in Radio City Hall en bijna al zijn maatjes zijn, net als hij, een jaar geleden weer bij hun ouders elders in de VS gaan wonen omdat de kamerhuur in NYC (bovenop het torenhoge collegegeld) nergens op slaat als je alleen maar online les hebt. Nummer twee studeert in Delft. Het is zijn eerste jaar en hij weet gelukkig niet hoe het studentenleven er normaliter in Nederland uitziet. Hij heeft het eigenlijk nog het beste voor elkaar daar!

Alhoewel zijn lesprogramma natuurlijk sinds de start volledig online is, haalt hij zijn tentamens, woont in een tof studentenhuis en heeft een actieve jaarclub. Weliswaar zit hij om de haverklap met het hele huis in quarantaine maar ik ben wel heel blij dat hij zo geland is. Mijn jongste flierefluiter heeft een hybride leermodel, wat betekent dat hij de ene dag in de ochtend en de andere dag in de middag naar school gaat. Ook hij zit vaak weer thuis omdat er weer een Covid-gevalletje in zijn buurt was, maar we maken er het beste van. Ik maak mij wel zorgen over de achterstand die hij oploopt. 

Met mijn eigen gezinssituatie in mijn achterhoofd en na mijn licht te hebben opgestoken in de media besloot ik eens te informeren hoe De Wereldwijven elders in de wereld hun bootje recht houden. Hoe zorgen zij ervoor dat de kids happy blijven in deze tijd? En wat ‘mogen’ jongeren nog wel in hun land en wat niet? Missen ze school en maatjes of is dat bij hun kids helemaal niet aan de orde?

Verenigde Staten

Carol uit San Francisco ziet de verschillen tussen the haves and the not haves steeds groter worden. ‘Drie miljoen leerlingen zijn in heel de VS een no show. Ze checken niet meer in tijdens de Zoom-lessen, niemand weet hoe het met hen gaat, of zelfs waar ze zijn. Zorgen om nog meer achterstand, of uitval zijn daarom ook groot. Wanhopige ouders die door de pandemie hun baan verloren, schakelen hun thuiszittende kinderen in om een financieel steentje bij te dragen, wat natuurlijk onmogelijk te combineren valt met de online lessen tijdens werktijden.

Het ergste vind ik de berichten over kinderen die het mentaal niet meer aan kunnen nog een dag langer naar een pratende leerkracht op een computerscherm te kijken. Kinderartsen melden een verdubbeling van het aantal ziekenhuisopnames. Voor de pandemie kwam er hooguit een jongvolwassene in de zoveel maanden met mentale klachten naar het ziekenhuis, nu gebeurt dat elke shift. Kinderen van 13 of zelfs jonger melden zich bij de spoedeisende hulp met snijwonden in hun polsen. Je zou toch hopen dat het overleg om die scholen zo snel mogelijk allemaal te openen met deze gegevens in een sneltreinvaart terechtkwam?’

Ing uit Florida: ‘Mijn oudste in studeert in Nederland. Ze zit in laatste jaar van haar bachelor en heeft het af en toe mentaal echt zwaar. Alles gaat online en bijvoorbeeld projecten doen en leiden is niet fijn als dat voornamelijk via Zoom moet. Ze kan gelukkig haar ei nog een beetje kwijt in haar vriendenclubje maar ziet buiten die paar mensen niemand. Zij vindt het hele dagen alleen achter haar scherm zitten energie vreten en mist het onder de mensen zijn. Zij sport met een app op haar yogamatje thuis om haar gedachten af te leiden.

De jongste zit in zijn laatste jaar highschool in de USA: hij is niet zo’n social butterfly als zijn zus maar ook aan hem vreet het. Hij gaat naar school volgens een hybride programma (half online, half in person). En dat gaat redelijk, al denk ik wel dat hij een achterstand op heeft gelopen. Buiten school ziet hij amper iemand. Het laatste jaar International Baccalaureate is sowieso zwaar en het kiezen voor een juiste universiteit tijdens een pandemie valt niet mee. De juiste sfeer proeven op een campus is er namelijk niet bij. De stress van alles bij elkaar drukt enorm op hem…’

Saskia uit San Diego: Onze kinderen zitten alledrie in een verschillende situatie. De jongste (14) heeft geluk, zij zit net als haar oudere zus (17) weliswaar in hetzelfde schooldistrict maar op een kleine school met een unieke positie. Sinds september vorig jaar gaat zij in een vaste cohort iedere dag naar school. Wel hele dag met masker maar het klimaat in San Diego is ideaal. Alle pauzes zijn buiten. Sterker, de school heeft niet eens een kantine binnen! Haar oudere zus is een highschool junior maar zit al sinds maart vorig jaar, volledig online. We hoopten deze week groen licht te krijgen voor een soort van hybride onderwijs. Het hoofd Onderwijs voor alle public schools in Californië heeft dat afgelopen maandag op de valreep afgekeurd. Diep treurig want de schooldistricten hebben hier wekenlang keihard aan gewerkt en het Onderwijsdepartement voor San Diego had het plan wel goedgekeurd…

Ik ben mega trots op haar want ondanks alles buffelt ze door om toch haar ACT scores te halen en zich voor te bereiden op de universiteit. We hopen echt dit najaar fysiek wat campussen te kunnen bezoeken want eind december moeten alle universiteitsaanvragen ingediend zijn. Onze oudste (19) is afgelopen zomer gaan studeren en woont, aan de andere kant van de VS op campus in van die kolossale dorms. Sociaal gaat het hem prima; veel contact met de studenten op zijn gang en hij is toegetreden tot een fraterniteit en zal volgend jaar met die jongens in een huis wonen. Qua studie loopt het allemaal, maar wel online wat het eenzaam en minder geëngageerd maakt. Je vraagt je als ouder wel af waar je in hemelsnaam die 60K (per jaar!) voor betaalt. Voor dat geld krijgt hij dan wel wekelijks een COVID-test anders kan hij bijvoorbeeld geen gebruik maken van de gym of eetkantines. Tja…

Down Under

Kitty uit Nieuw Zeeland vertelt dat haar zoon vorig jaar zijn eerste jaar aan de universiteit begon. ‘Een nieuwe levensfase! Hij gaf zich op voor allerlei clubs en is welgeteld drie weken op school geweest. Ondanks dat Covid in Nieuw Zeeland er niet meer is, bleef de universiteit het hele jaar met online onderwijs werken. Het trok een grote wissel op mijn zoon. De motivate voor de studie verdampte en in plaats daarvan werd het veel hangen en gamen. Ik merk dat zijn geestelijke ontwikkeling soort van is gestopt. In deze fase is het zo belangrijk dat ze ontdekken, leren van sociale omgang, op eigen been staan. Mijn zoon is een normale gezonde jongen, maar als ik zie wat dit jaar voor hem deed op psychisch vlak, snap ik heel goed dat zelfdodingen en psychische klachten stijgen.’

Azië

Marieke uit Vietnam vertelt dat er daar zo goed als geen Corona meer is en er dus heel veel vrijheid voor kinderen is momenteel. ‘Ze hebben normaal school, sporten, uit eten, winkelen, alles eigenlijk. Tot er weer een nieuwe case is want dan gaan zonder pardon de scholen als eerste maatregel dicht. ‘Het enige dat onze kids echt missen is het reizen’ , vertelt Marieke. ‘Naar huis in Nederland en naar omliggende landen. Het land uit en vooral daarna weer in is zo goed als onmogelijk. Hier moeten kinderen trouwens wel allemaal een mondkapje dragen op school, binnen en buiten de klas. Al meer dan een jaar. En ze vinden het eigenlijk prima, je went er wel aan. Ze hebben allemaal zo’n brilletouwtje om hun nek met een mondkapje er aan, grappig wel!’

Afrika

Assia uit Zimbabwe moet bekennen dat het hele corona gebeuren eigenlijk nooit ter sprake komt als zij haar zoons spreekt. De oudste in Nederland is gewoon aan het werk. Thuis en een dag in de week op kantoor. De jongste zit in Australië, ook gewoon aan het werk. Voor Hilda die hier bij ons in Zimbabwe woont ligt het anders. Al een jaar zijn de scholen dicht met uitzondering van ‘hier en daar’ een paar weken open. Het online onderwijs stelt echt helemaal niks voor en dan heeft zij nog de mazzel dat we internet hebben. De meeste leerlingen hebben dat namelijk niet.

Ondertussen is het schoolgeld met 30% gestegen. De logica ontbreekt volledig. Enkele vriendinnetjes van haar in de rural zijn inmiddels zwanger, 14, 15 jaar jong. Weg schoolcarrière. Het wegvallen van school heeft desastreuze gevolgen voor de jeugd hier, dat moge duidelijk zijn. Het is inmiddels een ‘normaal’ beeld om deze kinderen te zien werken in de illegale goudmijnen. De armoede neemt gestaag toe en het hele gezin werkt mee aan een beetje brood op de plank.

Rianne zat in Kenia toen daar alle scholen dicht gingen. ‘De scholen zijn bijna een jaar dicht geweest. En omdat de ouders druk zijn met geld verdienen voor het noodzakelijke kregen ze weinig sturing in die tijd. Dus ik vraag me af of het überhaupt wel lukt voor leerlingen daar om weer terug te gaan naar de discipline van school en om goed te presteren. En online scholing is voor het overgrote deel van de leerlingen geen optie. En dan hebben we het nog niet eens over het probleem dat veel ouders moeite hebben het schoolgeld te betalen omdat de economie zeer verslechterd is.
De maatregelen waren veel te streng in verhouding met de negatieve consequenties voor de doorsnee mensen uit Kenia.’

Europa

Bianca uit Turkije vertelt dat daar vooral veel beperkingen zijn voor de kids. ‘Sinds maart 2020 hebben ze online school en nu geldt al weer maanden een weekend-straatverbod. Er is tevens een specifieke regel voor kinderen onder de 20. Op weekdagen mogen zij uitsluitend tussen 13 en 16 naar buiten. En dit terwijl de online lessen tot 15.00 uur duren. Kortom, ik vind het lastig een goede balans te vinden tussen ‘frisse-neus-tijd’ en ‘school-is-echt-heel-belangrijk’. Mijn kids gaan op zich okay. Ze mopperen soms op school, maar het meeste over het missen van de sociale contacten. Die proberen we dus ook ‘illegaal’ te regelen…

De kinderen van Aisha die dit jaar vanuit Frankrijk naar Nederland remigreerde, zijn te jong om er erg veel van mee te krijgen. ‘Alleen de oudste gaat naar school maar vindt het prima om ook thuis te zijn. We spreken dan wel geregeld af met een vriendje, zodat hij die niet mist. Dan gaan we bijvoorbeeld een stukje wandelen zodat de jongens kunnen spelen. We houden ons wel aan de maatregelen. De verjaardagen afgelopen jaar in de zomer hebben we heel sober gevierd. We hebben alleen opa’s, oma’s en tantes en ooms uitgenodigd. In totaal waren er zo’n tien man per verjaardag aanwezig. Ik merkte dat het voor mijn kinderen juist fijn was om het wat minder groots aan te pakken. Er was meer aandacht voor hen, en ze werden niet overprikkeld door alle indrukken. Hetzelfde geldt voor de kerstdagen, wij gingen altijd bij alle familie langs, maar dit jaar zijn we bij onze schoonouders gebleven. Wat een rust gaf dat! Zo hebben we weer wat geleerd, en ik denk dat we dit erin houden.’

Ria uit Nederland heeft drie kinderen. De oudste woont in Amsterdam en is 3e jaars rechtenstudent. ‘De eerste periode vorig jaar was hij veel thuis en heeft hij samen met zijn jongere broer een ‘gym’ in de schuur gebouwd. Na de zomer heeft hij met zijn huisgenoten een modus gevonden. Ze koken uitgebreid samen en ook nog eens gezond, ze doen zelfs bordspelletjes met elkaar. Financieel is het natuurlijk een drama. Hij werkt(e) in een restaurant… Tja dus nul extra inkomen. We springen bij.

Onze tweede zoon doet nu examen, hij mag dus wel naar school. Kwaliteit is hij niet zo positief over. Hij is een gamer en deed al veel online. Het in kleinere aantallen samenkomen met zijn maten (de gym wordt dan omgebouwd tot drinkclub) valt wel zwaar. Met een maat een biertje drinken is toch anders dan met vier. Onze dochter is brugpieper en kent de leerlingen in haar nieuwe omgeving nog maar kort. Afspreken gebeurt eigenlijk niet. Online les valt haar wel zwaar maar qua resultaten doet ze het geweldig. Zaterdagavond hebben we inmiddels ingesteld als Netflix avond. Die eenpersoonsregel negeer ik, ik ga voor twee. Soms doe ik dat voor mijn kids en soms doe ik dat voor onszelf. Buiten in de tuin.’

Bianca uit Frankrijk vindt het weliswaar vervelend voor zichzelf dat ze niet meer uit eten kan of naar de film maar wat het doet met haar kinderen, daar maakt ze zich meer zorgen om. ‘Mijn kinderen zijn best makkelijk, passen zich goed aan, maar dit begint toch wel heel lang voor ze te duren. Mijn oudste doet eindexamen. De helft van de tijd heeft ze thuisles en de andere helft op school en de hele dag een mondmasker op. De avondklok start hier om zes uur dus het is meteen naar huis na school. Ze heeft geen feestjes en zelfs het eindexamen is geannuleerd. Het gemiddelde van het laatste trimester geldt als cijfer.
Ik vraag me regelmatig af wat wijsheid is en vind het echt ingewikkeld om te zien wat het met de kinderen doet. Maar ik durf niet minder streng te zijn. Sommige vrienden van ons blijven elkaar zien, etentjes organiseren. Anderen zijn net als wij erg strikt en hebben al een jaar niemand over de vloer gehad. We doen burenborrels over de heg of in de tuin op afstand met ieder zijn eigen glazen en bakje chips. Mijn jongste baalt echt heel erg aangezien vrienden van haar gewoon bij elkaar mogen slapen in het weekend. En van mij mag het niet. Puur en alleen omdat ik niet inzie waarom ze de hele dag op school met een mondmasker zou zitten en geen sport binnen meer mag doen. Dan is het toch niet consequent dat ze in het weekend bij elkaar over de vloer komen?

Begin april werd ik ziek. Ik ben twee weken erg benauwd geweest en heb alleen maar geslapen. Best eng, dus ik voel me verantwoordelijk naar andere mensen toe en probeer alles te doen dat wij het niet doorgeven middels ons zoveel mogelijk aan de regels te houden. Thuis proberen we het zo gezellig mogelijk te maken. Samen koken (pannenkoeken blijft een succes), spelletjes doen, een fijne sfeer behouden… Niet altijd makkelijk. Volgens mijn man zitten ze teveel op de computer. Is ook zo, maar om daar nu ook heel streng in te zijn…’

Rianne, net terug in Nederland vanuit Kenia, schaart zichzelf nog onder de young adults.
‘Ik ben altijd een binnenzitter en niet super sociaal, dus in het begin duurde het wel even voor ik echt verschil merkte. Al had ik wel initiële angst door onzekerheid over wat er ging gebeuren. Toen de lockdown begon, zat ik namelijk in Kenia. Maar wat me nu het meeste dwars zit, is het gebrek aan perspectief. Ik ben niet zo heel lang geleden afgestudeerd. 2020 zou mijn jaar worden om flink te starten met mijn carrière en netwerken, mensen ontmoeten en toffe initiatieven opzetten. Alleen dat gaat nu even wat moeilijker. Niet alleen door de maatregelen, maar ook financieel gezien heb ik niet de ruimte voor eigen projecten. In Kenia is de economie ingezakt door alle maatregelen, dus rondkomen is al super moeilijk. Er is dus geen ruimte voor andere dingen. Dat maakt het lastig om ‘kalm’ en hoopvol te blijven tijdens de pandemie. Want je wilt van alles maar je moet ook een hoop om wat op te bouwen voor de toekomst. Alleen de middelen zijn er niet. Alles kost meer moeite. En dat zorgt voor frustratie en burn-outs. Bovendien kun je er niet uit voor een biertje of een kopje koffie, want alles is dicht. Je zit de hele dag thuis naar dezelfde muur te staren en je kan er niet even ‘vluchten.’

Karien, net in Nederland vanuit Bali, vindt het echt heel lastig. ‘Ik kan maar aan een ding denken: scholen open alsjeblieft!! We remigreerden vanuit Bali en wonen hier pas een half jaar. In het voorjaar van 2020 in Indonesië hadden ze al een half jaar online onderwijs gedaan en we zeiden nog: ‘Als in Nederland de scholen niet opengaan dan blijven we hier. Onze oude school daar is sinds de zomer weer open….De kinderen hebben nog niet een heel stabiel sociaal netwerk, dat maakt het extra lastig. Gelukkig spreken ze wel af en toe af met vriendjes en vriendinnetjes. En hier mogen kinderen nog in groepen sporten dus hebben we heel veel voor ze ingepland. In de voorjaarsvakantie zijn we voor de zoveelste keer naar het vakantiehuisje van mijn ouders in Friesland gegaan. Maar ja, je kunt nu niet zeilen en het ijs is gesmolten dus dat wordt weer veel wandelen. Altijd maar weer dat wandelen want verder kan er niets. Ze hebben er een gezonde hekel aan inmiddels.

Ze zijn 10, 11 en 13 en er is veel ruzie en chagrijn. Mijn man en ik hebben er ook last van, dat helpt natuurlijk ook niet. Schoolwerk op zich gaat wel goed, cijfers blijven prima, maar het is gewoon ontzettend saai. Mijn kinderen zijn echte flexibele troopers, ze redden zich redelijk, maar leuk is anders. Maar goed, de problemen in Afrika zijn op zo’n ander niveau dan ons luxe-probleem. In Indonesië zijn op sommige plekken ook al heel lang scholen dicht en gaat het via mobiele telefoons, heel inefficiënt natuurlijk. Dat is toch allemaal niet nodig, dat moet toch anders kunnen denk ik dan?

Mocht jouw kind soms in de knoop zitten en behoefte hebben aan een vrijblijvend gesprek met een psycholoog? De (kinder- & jeugd)psychologen van Psycholoog op Afstand bieden een luisterend oor en ondersteuning.











Over dit Wereldwijf: Ingeborg van t Pad Bosch - VS

Hi! Ik ben Ingeborg en woon sinds 2010 met mijn gezin in New York. Ik schreef tot nu toe voor online platforms en tijdschriften, publiceerde de bundel #Familie Jansen Goes New York en mijn debuutroman #Kroniek van een erfenis. Voor De Wereldwijven schrijf ik over vrouwen in de USA waar ongelijkheid, onrecht en seksisme maar ook vrouwelijke strijdkracht en energie dagelijkse kost zijn!